Egels zijn nuttige en fascinerende bewoners van onze tuinen. Rond deze tijd van het jaar bereiden ze zich voor op de winter door zich vol te eten en vetlagen op te bouwen. Dit is cruciaal, omdat egels een groot deel van de winter slapend doorbrengen, en hun overlevingskansen afhankelijk zijn van de energie die ze in de herfst hebben opgeslagen.
Waarom jonge egels kwetsbaar zijn
Helaas zijn jonge egels het meest kwetsbaar in hun eerste winter. Zo’n 75% van de jonge egels haalt hun eerste winter niet. Dit komt doordat ze nog onvoldoende vetreserves hebben opgebouwd om de koude maanden door te komen. Zonder voldoende voedsel in de herfst kunnen ze hun winterslaap niet volhouden, waardoor ze vaak overlijden door onderkoeling of gebrek aan energie.
Wat egels eten in de herfst
Om hun vetlagen op te bouwen, eten egels alles wat ze kunnen vinden:
-
Slakken, regenwormen, spinnen en rupsen
-
Vruchten en bessen
-
Paddenstoelen
Deze gevarieerde voeding is belangrijk om voldoende energie en voedingsstoffen op te slaan voor de winter. In zachte winters kunnen egels soms nog wakker worden en buiten voedsel vinden, maar vaak is dit beperkt. Daarom kan bijvoeren door mensen een groot verschil maken voor hun overleving.
Tips voor bijvoeren
Egels kun je het hele jaar door helpen door ze kattenbrokjes en vers water te geven:
-
Zorg dat het voer droog staat en ververs het regelmatig.
-
Geef geen melk: dit veroorzaakt diarree.
-
Vermijd pesticiden of chemische middelen in de tuin, want die zijn schadelijk voor egels en andere dieren.
Bijvoeren voorkomt dat egels verhongeren, maar het belemmert hun natuurlijke gedrag of winterslaap niet. Het is vooral belangrijk voor jonge of ondervoede egels.
Het belang van egels in de tuin
Egels zijn meer dan alleen schattige dieren: ze spelen een belangrijke rol in het ecosysteem van je tuin. Door het eten van slakken, rupsen en andere insecten dragen ze bij aan een natuurlijk evenwicht en helpen ze plagen te voorkomen. Hun aanwezigheid bevordert de biodiversiteit en ondersteunt een gezonde tuinomgeving.
Invloed van klimaat en zachte winters
Het klimaat heeft invloed op het gedrag en het voedingspatroon van egels. In zachte winters kunnen ze vaker wakker worden en buiten voedsel zoeken. Toch blijven hun vetreserves essentieel; zonder voldoende voorbereiding in de herfst is overleven moeilijk. Het bijvoeren van voedsel kan dan net dat extra steuntje in de rug bieden dat egels nodig hebben om de winter door te komen.
Wil je je tuin omtoveren tot een veilige plek voor egels, vogels en andere dieren? Ontdek hoe op Levende Tuin.
Bekijk ook het tweede deel van ons egel artikel: “Help de egel in je tuin de winter door – Deel 2 – Verblijven en verplaatsen”.
Te lezen vanaf dinsdag 25 november 2025.